LAGEDO, Lastik Geri Dönüşümüne Farklı Bir Boyut Getiriyor

16 Mayıs 2022 Dergi:

Türkiye’de daha çok kimyasal işleme maruz bırakılma ya da yakma şeklindeki yollarla geri döşümü sağlanan lastikler için artık daha çevreci bir çözüm var. LAGEDO, en ileri teknolojiyi kullanarak lastiği oluşturan bileşenleri 3 bin bar ultra su basıncı ile çevreye hiçbir zarar vermeden ayrıştırıyor. LAGEDO A.Ş. Yönetim Kurulu Başkanı Levent Taşkın, firma olarak bakış açılarını, hizmet yapılarını ve geleceğe yönelik projelerini anlattı.

LAGEDO A.Ş. ne zaman, nerede faaliyete başladı? 

Günümüzde motorlu taşıt sayısı her geçen gün artıyor. Ülkemizde ise buna bağlı olarak yılda 400 bin ton civarında atık lastik ortaya çıkıyor. Yapılan araştırmalar, istatistikler dünyada her yıl 1,5 milyar lastiğin kullanım ömrünü tamamladığını ortaya koyuyor. Ortaya çıkan bu lastiklerin atık yığını halinde biriktirilmesi; çevre kirliliğinin yanı sıra ekonomiye de büyük zararlar veriyor. Çünkü ömrünü tamamlamış lastikler yapıları itibari ile doğal kauçuk, sentetik kauçuk, karbon siyahı gibi değerli içerikleri barındırıyor ve ne yazık ki ülkemiz bu malzemelerin tamamında dışa bağımlı…

Günümüzde lastik geri dönüşümü yapan firmalar elbette ki var. Bu tesislerde lastiğin içindeki doğal kauçuk, sentetik kauçuk, karbon karası ve topuk teli gibi bileşenler çıkarılıyor. Fakat ülkemizde lastik geri dönüşüm işlemi sırasında çoğunlukla lastikler, kimyasal işleme veya yakmaya maruz bırakılıyor. Lastiklerde bulunan bileşenlerin özelliklerini yitirmeden, yüksek saflıkta geri kazanan, hiçbir kimyasal işleme tabii tutmadan ve sadece suyun gücü ile ham madde üretebilen herhangi bir tesis yok. 
Bir Türk girişimcisi tarafından patenti alınan ve ilk olarak Türkiye ile bu teknolojiyi buluşturmaya hazırlanan LAGEDO, en ileri teknolojiyi kullanarak lastiği oluşturan bileşenleri 3 bin bar ultra su basıncı ile çevreye hiçbir zarar vermeden ayrıştırıyor ve tekrar ülke ekonomisine kazandırıyor.

Lastik geri dönüşümünün geçmişte ve bugün doğru yöntemlerle yapılmamasından kaynaklı olarak negatif algı yaratan; koku, yanma, kirlilik, atık gaz, atık su gibi etmenlerin ortaya çıktığını görüyoruz.  LAGEDO olarak mevcut olumsuz algıyı olumlu bir imaja çevirmek; sektöre öncülük yapacak çevreci ve örnek bir üretim tesisi kurmak için 2020 yılında yola çıktık. 

LAGEDO olarak bu yatırımı İsviçre’de mevcut bir firmanın patentli teknolojisinin kullanım hakkını satın alarak yapıyoruz.  Bir yandan teknoloji transfer ediyoruz, bir yandan da çok çevreci bir üretimi Türkiye'ye getirerek bu sektörde örnek olmanın da aslında gururunu yaşıyoruz. Şu anda bütün bu tesisin kurulması, tamamlanması ve devreye almasını Temmuz ayı gibi planlıyoruz. Faaliyete geçtiği andan itibaren hem Türkiye için hem Kocaeli için gerçekten çok modern, yenilikçi ve çevreci bir üretim tesisini Türkiye'ye kazandırmış olacağız.

Faaliyet alanları ve hitap ettiği sektörler hangileridir? Sunduğu ürün, sistem ve hizmetler nelerdir?

Ömrünü tamamlamış lastik farklı yollardan farklı ürünlere çevirebiliyor. Geri dönüşümü yapılıyorken mekanik kırma, proliz gibi daha basit teknolojiler kullanılırken, bu tür prosesten çıkan ürünler stratejik bir ham madde konumunda olmuyor. Ömrünü tamamlamış lastikten tekrar lastik üretimine ham madde yaratabilen sadece biz olacağız. Lastiğin sonsuz dönüşümünü sağlayarak yeşil ekonomi için değer katarken, ülkemize lastik üretimi için kullanılan doğal kauçuk, sentetik kauçuk ve karbon karası gibi ürünlerin ithalatını azaltarak döviz kazandıracağız.

Ömrünü tamamlamış lastikten sonsuz dönüşümle tekrar lastik üretecek ham madde üretebiliyoruz. Bunu yapabilen Türkiye’de sadece biz olacağız. Lastiğin sonsuz dönüşümünü sağlıyoruz. Lastik sektörü için stratejik ham madde sağlıyoruz. Tabi ki ürünlerimiz sadece lastik sektörüne hitap etmiyor.
Asfalt sektörü için hem ekonomik hem aşınma tabakasını daha güçlü hale getiren bir ürünü sektöre kazandırıyoruz. Üstelik asfaltın dökümü sırasında diğer ürünlerle yaşanan donma, katılaşma, ısıtılma zorluğu gibi birçok uygulama zorluğunu ortadan kaldırıyoruz. 

Özetlemek gerekirse üretmiş olduğumuz bu kauçuk tozlarını da sadece lastik sektöründe değil, asfalt sektöründe, ayakkabı tabanı üretiminde, park ve bahçelerde yer ve zemin kaplamalarında, otomotiv sektöründe, çatı membran üreticilerinde, yalıtım malzemelerinde, inşaat sektöründe, aynı zamanda konveyör bantlarında ve kauçuğun kullanıldığı kapı fitilleri, pencere fitilleri gibi birçok alanda da ham madde olarak kullanılabiliyor.

Mevcut yapı hakkında bilgi verir misiniz? Üretim, yönetim ofisi, çalışan sayısı, yurt içi-yurt dışı organizasyon yapısı..

Patentli Su Jeti teknolojisi ile 3 bin bar ultra yüksek su basıncıyla lastiğin üzerine suyu püskürterek lastiğin üzerindeki kauçuğu 200 mikrometre çapında kauçuk tozuna dönüştürüyor.  Üretim prosesinde sadece su kullanıyor. Kauçuk tozuna dönüştürülen bu malzeme su ile birlikte makineden çıkıyor, çökeltiliyor ve ondan sonra var olan kauçuğun kauçuk tozunun nemi alınıyor ve doğalgazlı sıcak hava fırınlarında kurutularak direk olarak stratejik ham madde olarak kullanıma sunuluyor.
Üretimde su dışında başka bir kaynak kullanmıyoruz ve kullandığımız suyun da aynı zamanda yüzde 95'ini geri kazanıp tekrar kullanıyoruz. Suyu geri dönüşümle tekrar sisteme kazandırdığımız gibi, su jeti sayesinde ne koku, ne yanma, ne kimyasal kullanımı, ne atık gaz gibi daha önce herkesin çekindiği mevcut geri dönüşüm tesislerinde olan kötü etmenleri tamamen bertaraf etmiş oluyoruz. Ayrıca kullandığımız suyun da yüzde 95'ini geri kazanarak da herhangi bir atık da oluşturmuyoruz; bu da bizim sıfır atıkla üretim yapma, devletimizin sıfır atık politikası ve bugünün politikasını da desteklememize imkân sağlıyor.  Biz lastiği bileşenlerine ayırıyoruz. Yani bir ürünü başka bir şeye dönüştürmüyoruz. Lastikte var olan doğal kauçuk, sentetik kauçuk, karbon karası gibi lastik yapımında kullanılan malzemeler tamamen ithal malzemelerdir. Bu saydığım ham maddeler hem ülke ekonomisi için büyük bir cari açık nedeni; çünkü bu ham maddeleri ithal ediyoruz. Ayrıca bu ürünlerin üretilmesi için de tüm dünyada zaten çevreye zarar veren atık gaz salımı var.  

LAGEDO olarak su jeti teknolojimizle ömrünü tamamlamış lastiklerden kauçuk tozu olarak stratejik ham madde üreterek, hem ülkemize ithal edilen ürünlerin ithalat oranını azaltıp ülkeye döviz kazandırıyoruz, hem de üreticilerin karbon ayak izinin düşürülmesini sağlıyoruz. Yeşil kalkınma ve döngüsel ekonomiye direkt katkı sağlıyoruz.

Yaklaşık 14 bin metrekare alanda 8 bin metrekaresi üretim alanı, 2 bin 500 metrekaresi ofis binaları ve geri kalanı da açık alan olmak üzere bir fabrika binasını üretim tesisi haline dönüştürüyoruz.
Yatırımın sadece yurtdışından gelecek makine ile ilgili kısmı 10 milyon Euro. Bunun dışında fabrikanın alt yapısıyla ilgili yapılması gereken elektrik, tesisat, mekanik işlemler dahil olmak üzere aynı zamanda yangın sistemleri, depolama alanları, yurt içi ekipman, diğer altyapı ve montaj ile ilgili işlemler olmak üzere bir onun kadar ek işler ve bina ile ilgili işler söz konusu. Maliyet 15 milyon Euro’yu geçecek. Yaklaşık da 90 kişiye yakın bir istihdam sağlayacağız.

Biz normalde 3 vardiya çalışabilecek durumdayız. Bizim kapasitemiz ekipman yatırımımız dikkate alındığında 3 vardiya ile yaklaşık 40 bin tona kadar çıkabiliyor. Üretim kapasitemiz asgari olarak 25 bin ton civarında olacaktır. Yaklaşık 90-100 kişiye istihdam sağlayacağız.

Firmanın faaliyet başlaması ile ilgili görüş ve değerlendirmeleriniz nelerdir?

LAGEDO sektörüne örnek bir üretim tesisi olacak. Ama bu tesisin önemini devletimizin üzerinde durduğu iki husus üzerinde açıklayayım: Birincisi, bu tesis stratejik ham madde üreterek cari açığın kapatılmasına destek olacak. Üstelik bunu da geri dönüşümden stratejik ham madde üreterek sağlıyoruz. Böylece ülkemize daha az doğal kauçuk, karbon karası ve sentetik kauçuk ithalatı sağlayarak 250 milyon dolara yakın ülke ekonomisine katkı getiriyoruz. Sanayiciye yerli, milli ve çevreci bir ham madde sunacak. Aynı zamanda da ihracatla ülke ekonomisine katkıda bulunmasını sağlayacağız.

İkincisi, geri dönüşüm sektöründe yeni bir teknolojiyle daha çevreci, daha verimli ve en önemlisi de sıfır atıkla malzeme üreten bir üretim tesisini ülkeye kazandıracağız. Diğer taraftan döngüsel ekonomiye büyük katkılar sağlayacağız. Döngüsel ekonomiye yoğunlaştığımızda döngüsel ekonominin birtakım unsurları var. Son derece yeni, ileri teknolojiye sahip, patentli üretim teknolojisini özellikle Water Pulse su jetini geleceğimiz için ülkemize getiriyoruz ki döngüsel ekonominin unsurlarından biri olan; geleceği tasarla kısmına oturan bir ait bir üretim modelini sunmuş oluyoruz. Biz bunu çok önemsiyoruz.
Yine döngüsel ekonomide dijital teknolojinin kullanılması çok önemli. Biz burada son derece modern, otomasyona dayalı bir sistem kuruyoruz. O yüzden az insanla çok iş yapabilecek haldeyiz. Scada dahil birçok kontrol sistemini, birbiriyle konuşur sistemleri kuruyoruz.

Döngüsel ekonominin bir diğer unsuru olan mevcut ürünleri koruyan bir sistemimiz var. Yani ömrünü tamamlamış lastikten, lastiğe tekrar ham madde üretebilecek bir teknolojiye sahibiz. Böylelikle döngüsel ekonomi içerisindeki ham madde kullanımını da ömrünü tamamlamış lastiklerden yani atık ürünlerden sağlıyoruz.

Tüm dünyada ve Türkiye'de bütün sanayilerde artık geri dönüşümden ham madde kullanımına yönelik kanunlar ve yönetmelikler zorunlu hale getirilmektedir. Bizde de artık bütün sektörlerde özellikle geri dönüşümden elde edilen ham maddelerin kullanılmasına ait çalışmalar başlatıldı ve biz gelecekte de bu anlamda önemli bir girdi olarak sanayiciye ve ülke ekonomisine katkı sağlayabilecek durumdayız.
 



Slider Altına